Persbericht: Gasbedrijven domineren Gronings onderzoek naar ‘duurzame’ energie

Door 11 januari 2020 mei 25th, 2020 Energie, Featured

Via de New Energy Coalition in Groningen financieren overheid en bedrijfsleven onderzoek naar duurzame energie. De geprojecteerde subsidieomzet over 2018-2020 is 100 miljoen euro. Maar vooral de grote gasbedrijven bepalen de onderzoeksagenda, ontdekten De Onderzoeksredactie en Follow The Money.

Door: Ties Keyzer en Mira Sys

De New Energy Coalition (NEC) is een samenwerking van de drie noordelijke provincies, de Rijksuniversiteit Groningen, de Hanzehogeschool Groningen en het bedrijfsleven. Ze treedt naar buiten als ‘hét kennis- en expertisecentrum voor klimaattransitie’.

Echter: binnen het bestuur van de NEC zijn de bedrijfspartners, waaronder GasTerra, de Gasunie, en de NAM, het zwaarst vertegenwoordigd. De provincies Groningen, Friesland en Drenthe hebben beperkt zicht op de besteding van geleverde subsidies en zetelen in een orgaan zonder officiële zeggenschap. De NEC geeft geen inzicht in welke bedrijfspartners meefinancieren aan haar onderzoek en welke invloed die partners in ruil daarvoor krijgen.

Door deze constructie kunnen met name de gasbedrijven de wetenschapsagenda van de NEC bepalen, die uitsluitend bestaat uit toegepast onderzoek en die grotendeels gericht is op (vloeibaar) aardgas, biogas, CO2-opslag. Overwegend toepassingen die gericht zijn op het behoud en inzet van de bestaande gasinfrastructuur. Dit jaar beoogt de NEC in totaal voor €100.000.000 omzet aan (subsidie)projecten te hebben gedraaid.

Ook zet het instituut stevig in op onderzoek naar waterstof. Eerder weigerden de gasbedrijven daarin te investeren, maar dat verandert nu er subsidies voor vrijkomen en de Groningse gasproductie wordt stopgezet. De nieuwe waterstofprojecten maken vrijwel alleen gebruik van de ‘blauwe’ variant, opgewekt uit aardgas, in plaats van duurzame ‘groene’ waterstof.

Het ‘wetenschappelijke’ karakter van de NEC wordt actief ingezet voor het verwerven van subsidies van het Rijk en Brussel. VNO-NCW-voorzitter Hans de Boer lobbyde bij de Kamer namens de gasbedrijven voor waterstofsubsidies en citeerde daarbij uit een door de Gasunie gefinancierd NEC-onderzoek. Een delegatie van het EU-parlement werd door de NEC warm gemaakt voor (financiële) steun aan de opzet van een waterstofeconomie en voor de belangrijke rol die de gassector daarin kan spelen.

Studenten en oud-betrokkenen uitten eerder hun zorgen over de onevenredige invloed van de fossiele industrie op de energiefaculteit. NEC-directeur Lankhorst zegt echter dat ‘bemoeienis van de gassector inherent is aan onze werkwijze en herkomst’, en stelt dat ook andere partners invloed hebben op ‘het formuleren van probleemstellingen en oplossingen’.

Lees het volledige artikel op de website van Follow the Money.

Contact en nadere informatie:
Ties Keyzer, keyzer@onderzoeksredactie.nl / +31 6 360 122 45
Mira Sys, mira.sys@ftm.nl / +31 6 420 07398

Foto: Flip Franssen